Qurandia: numarası tutmayan iki veri setini metnin parmak iziyle eşleştirmek

Qurandia, Kur’an okumak, anlamak ve öğrenmek isteyen insanlar için açık ve ücretsiz bir bilgi kaynağı olarak kuruldu: meal, kelime-kelime çözümleme, karşılaştırmalı tefsir, sebeb-i nüzul, hadis külliyatı, kök sözlüğü, tematik dizin, arama ve öğrenme akademisi tek çatı altında.

İşin ilginç kısmı arayüzde değil, altındaki veride. Bu tür bir platform tek bir kaynağın kopyası değildir; birbirinden habersiz üretilmiş veri setlerini üst üste bindirmek zorundadır. Ve o setler birbirini tanımaz.

Numaraya değil, metnin parmak izine güvenmek

En sert örnek hadis tarafında çıktı. Arapça metin ve İngilizce çeviriler bir veri setinden, Türkçe çeviriler bambaşka bir setten geliyor. İkisi de hadisleri numarayla adresliyor — ama numaralar aynı şeyi saymıyor: biri koleksiyon içi global sıra numarası kullanıyor, diğeri farklı bir numaralandırmayı. Doğrudan eşleştirmede tutarlılık %0–14 arasında. Yani numaraya güvenmek sessizce yanlış hadise yanlış çeviriyi bağlamak demek.

Denenen çözüm numarayı hiç kullanmamak: Arapça metnin parmak izi. Metin NFC ile normalize ediliyor, yazım varyantları tek harfe indiriliyor (أ إ آ ٱ → ا, ى → ي, ؤ → و, ئ → ي, ة → ه), sonra \x{0621}-\x{064A} aralığı dışında ne varsa — hareke, durak işareti, boşluk, noktalama — söküp atılıyor. Geriye kalan çıplak harf dizisi iki veri setinde de aynı. Eşleşme oranı koleksiyona göre %91–99.

Aynı disiplin import hattının tamamında geçerli: her komut idempotent (doğal unique anahtar üzerinden upsert), her koşu import_runs satırı bırakıyor, testler ağ kullanmıyor — hepsi fixture ile çalışıyor.

Ses tarafında da bir sınır çizildi: 6.236 mp3 kendi sunucumuzda barındırılıyor, üçüncü tarafa bağlı değil ve oynatıcı wire:navigate gezinmeleri boyunca kesintiye uğramayan kalıcı bir dock olarak duruyor — sayfa değişince tilavet durmuyor.

Sayılarla bugünkü hâli

Sayılarla: 114 sure, 6.236 ayet, üç kaynaktan 18.708 meal, 77.429 kelime ve 1.651 kök, 8.117 tefsir girdisi, 197 sebeb-i nüzul notu (TR+EN), altı koleksiyonda 34.178 hadis. Türkçe hadis çevirisi kapsamı %83 — kalan boşluk kaynak tarafında, bizde değil.

Arama Postgres FTS + pg_trgm üstünde; Scout ya da Meilisearch yok, çünkü gerekmedi. Üçüncü taraf UI/JS kütüphanesi de yok: dalga formu, grafik, ikon, tarih — hepsi el yapımı SVG ve Alpine. Sitemap ~85 bin URL’e çıkıyor, locale başına tek giriş verecek biçimde index’lenmiş.

Kalite kapıları duruyor: gerçek Postgres üzerinde 127/127 Pest testi yeşil, Larastan level 8 ve Pint temiz. Mobil Lighthouse /quran/al-fatihah için erişilebilirlik 100, best practices 100, SEO 92.

Kalan yüzde hâlâ elde

Altyapı kurulu, platform yayında. Devam eden şey kod değil veri.

Parmak izi eşleştirmesi koleksiyona göre %91–99’da duruyor; geriye kalan yüzde hâlâ elde. Bunlar yazım varyantları normalize edildikten sonra bile birebir tutmayan kayıtlar — yani otomatik eşleştirmenin bittiği yer. Türkçe hadis çevirisi kapsamı da %83; kalan boşluk kaynak tarafında ve yazılımla kapanmıyor, başka bir kaynak ya da elle çeviri istiyor.

Açık uç bu yüzden ölçülebilir ve sıkıcı: kapsamı yüze yaklaştırmak. Eşleşmeyen her hadis, metnin parmak izine indirgenmesinin nereye kadar götürdüğünü gösteren bir kayıt.